Dag van nationale rouw

De doden op gepaste wijze herdenken. Ik vond het gisteren maar moeilijk. Media meldden het keer op keer: vrijwel iedereen in Nederland kent wel iemand die bij de ramp betrokken is. De buurjongen van een kennis, de moeder van een vriend van een collega, het nichtje van de marktkoopman. Daarom raakt deze ramp ons allen.

Laat dat nu juist níét de reden zijn waarom deze ramp me raakt. Al was het maar omdat statistisch gezien in Nederland elke dag 390 mensen overlijden. Dat is tweemaal het aantal landgenoten (193) aan boord van vlucht MH17. Volgens die redenering zouden u en ik dus elke dag van het jaar twee mensen moeten kennen die rouwen om een net gestorven geliefde.

Maar niet getreurd: als we de slachtoffers van vlucht MH17 niet persoonlijk kennen, zorgen de media daar wel voor. Kranten wijdden de afgelopen dagen complete in memoriams aan hen die omkwamen. „Een moeder die leefde voor haar kinderen” lees ik ergens. En „het gezinnetje keek erg uit naar de vakantie op Bali. De reis was een cadeau.”

Ik vind het maar een vreemd soort voyeurisme. Alsof je uit nieuwsgierigheid naar de uitvaart gaat van iemand die je helemaal niet kent. Of, zoals een nabestaande het verwoordde in een open brief in de Volkskrant: “waar bemoeien al die mensen die haar niet gekend hebben zich mee?”

Maar ja, berichtgeving moet vandaag de dag invoelbaar zijn. Anders kan de nieuwsconsument zich niet inleven. Dus zagen we een verslaggeefster van tv-programma EenVandaag voorlezen uit een boekje dat ze op de rampplek vond. Een reporter van Sky News rommelde met draaiende camera in de koffer van een slachtoffer. Onbegrijpelijk. Ik heb werkelijk waar geen idee waarom cameraploegen filmen op een plek waar alle geheimen van het graf zo open en bloot liggen. Alleen al naar de beelden kijken, voelt als heiligschennis.

Nee, de enig zinvolle journalistieke bijdrage kwam deze week van onderzoeksjournalisten van zakensite 925. Zij onthulden dat de raket die vlucht MH17 neerhaalde, afkomstig is van het Russische Rostec. Een wapenfabrikant die via een web van schimmige bv’s op de Amsterdamse Zuidas zetelt. Zo profiteert het bedrijf van de belastingvoordelen die Nederland biedt. Oh, de ironie.

Probeer dan maar eens als Nederlander op gepaste wijze stil te staan bij de slachtoffers. Ik vond dat gisteren eerlijk gezegd dus nogal moeilijk. Want de doden, zij hebben niets meer te vertellen. Dát is de reden waarom deze ramp me zo raakt.

9 reacties op “Dag van nationale rouw”

  1. jan jansma

    Beste Luuk,

    Weer een goede column. Bijna alles leek een beetje voyeurisme. De beste reactie was m.i. de bewogen toespraak van Frans Timmermans. Nu wacht ik op net zo’n bewogen toespraak over de moordpartijen van het Israëlische leger in Gaza. Want daar zijn intussen in een klein tijdsbestek plus minus 700 mensen – voornamelijk vrouwen en kinderen – omgekomen.

  2. Van Aarsbergenn

    +1

    Doorgaans wil wel eens “de lul” uithangen, hier in de reacties.

    Ditmaal kan ik enkel een +1 aan je geven. Applaudisseren, bloemetjes gooien, me wentelen in een collectieve rouw (maar waar leggen we dan de grens?), en ook nog eens financieel-fiscale hypocrisie…

    Ja – terug naar de doden: zij hebben niets meer te vertellen.
    Het is ten ene male vreselijk.

    En heel het jaar door.

    Punt. Uit.

  3. En niet alleen de media ging compleet overboord. Hoeveel burgers hebben niet van alles staan filmen en fotograferen alsof het een inhuldiging betrof? Hoorde op het nieuws een man zeggen “ik kende geen van de slachtoffers (drie gezinnen in Hilversum) maar ik heb het gevoel alsof ik ze allemaal heb gekend”. Op Facebook braken her en der ruzies uit over de mate van rouw waarin ‘wij’ ons wel of niet moesten dompelen, er werden verschrikkelijke dingen gezegd onder mom van respect.

    En waren wij nou werkelijk een land waarin iedereen alle ruimte voor en steun bij rouw en verdriet kreeg. Maar doorgaans wil men liever dat je rouwt achter gesloten deuren, opdat niemand er ‘last’ van heeft. “Het leven gaat verder” en “heb je nu nog verdriet?”. Nu wordt rouwen plots tot kunst verheven, een wedstrijdjes wie dat het beste kan. Gestolen van nabestaanden die werkelijk in een nachtmerrie zijn beland.

  4. Beter verwoorden kan bijna niet Cinner!!!
    Ik vind het bijna beschamend hoe de media alles erbij haalt en vastlegt over de rug van de nabestaanden alleen maar voor de kijkcijfers. Een andere reden kan ik niet bedenken waarom ze dit doen.
    Normaal kijk ik alleen het NOS of RTL journaal, omdat de andere journaals/nieuwsrubrieken van de andere commerciële omroepen niets anders dan “op emotie gerichte nieuws-items” bevatten.
    Ik kijk nu al dagen geen enkel journaal omdat ik me erger aan hoe de 2 grootste journaals zich hebben verlaagt tot roddel en emotie journaals, terwijl dat eigenlijk alleen gebaseerd moet zijn op feiten.
    En misschien kom ik nu over als een harde koude ongeïnteresseerde klootzak, terwijl ik een ontzettende lieve realist ben, hoe erg het ook is voor de slachtoffers en dan vooral de nabestaanden, het lijkt wel of de media ons een schuldgevoel “toesturen” via de ether en de kabel als een soort van Multi-massa hysterie waar je niet onderuit mag komen en je emotie in vol ornaat moet worden weergegeven zodoende een nationaal gevoel te creëren alsof het WK voetbal opnieuw gespeeld gaat worden.
    Zoveel emotie vanwege deze terroristische daad terwijl je de slachtoffers niet kent, maar een simpel “goedemorgen buurman” elke morgen blijkt nog steeds niet mogelijk te zijn.

  5. Wat veel mensen doen is geen rouwen. Rouwen slurpt al je energie op, deze mensen zijn op een rare manier opgewonden.

  6. Luuk Koelman

    Mijn hoofdredacteur stuurde deze reactie nog door:

    Geachte Redactie,

    Ik schreef aan een vriend over de nationale rouw, die in mijn ogen iets absurds had. Een soort staatsbegrafenis voor één persoon? Oké. Maar voor een massa? Ik begrijp dat de overheid zich ertoe geroepen voelt – en men deed het allemaal keurig – maar in mijn ogen is de dood van één persoon niet minder tragisch dan de dood van een aantal personen, soms zelfs tragischer als je de persoon kent, hem bijzonder waardeerde…

    De vriend stuurde me – ik woon in België – toen de column van Luuk Koelman toe, waarin precies hetzelfde bezwaar werd gemaakt. Dappere Koelman! Wilt u mijn complimenten aan hem overbrengen? En hem niet ontslaan?

    Met vriendelijke groeten,

    Boudewijn van Houten, Bovesse

  7. BJ van Oel

    Rouw was altijd privé, de gordijnen gingen dicht, op Urk doen ze het nog zo.
    Sinds de dood van Lady Di is de publieke rouw ontstaan (knuffels, bloemen, briefjes) en bemoeit de goegemeente zich er tegenaan als er iemand die bekend is (denk Hazes en Brood) overlijdt of zich een ramp voltrekt.
    Je moet als slachtoffer/nabestaande in het nieuws of op tv komen om het te “doorleven”, anders lijkt het leven van je familielid/vriend/partner voor niets te zijn geweest. Monumentjes met bloemen langs de weg als daar iemand is verongelukt.
    Allerlei partijen die op basis van wat er in een ver verleden is gebeurd een rouwdag of monument opeisen

  8. Bj, interessant, ik denk dat je gelijk hebt…
    Een vriend van me suggereerde eens dat mensen bij Lady Di, zinloosgeweld-marsen en dit soort rampen:
    – verdrietig zijn ‘omdat het zo hoort’;
    – dan vooral hun persoonlijke verdriet(jes) herdenken;
    – bang zijn dat hen zoiets overkomt..

    Zit denk ik ook veel in.
    Lees ook : publieke tranen van Henri Beunders.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Scroll naar top