Anderhalf uur sprak Donald Trump in Davos. Anderhalf uur aan één stuk. Halverwege tuurde hij de zaal in en riep opeens: “Mark, are you here? Yes, he’s here. Hello, Mark!”
Rutte glimlachte waarschijnlijk. Duimpje omhoog. Want hij is nu secretaris-generaal van de NAVO en Trump heeft gedreigd de NAVO op te blazen. Dus zat Mark daar en hoorde hoe Donald vier keer IJsland verwarde met Groenland. En hoe hij spontaan extra heffingen aankondigde voor Zwitserland omdat de premier (“een vrouw”) hem verkeerd zou hebben bejegend: “She rubbed me the wrong way.”
Daarna begon Trump over windmolens, die hij “losers” noemde. “Ze maken de walvissen gek.” Dat was zijn hele argument. Ik probeerde me voor te stellen hoe dat eruitzag, een gek geworden walvis. Of die dan ook rondjes zwom, zoals een goudvis in een te kleine kom. Maar het lukte me niet.
Intussen had Trump het over zijn Board of Peace. Een soort nep-VN waar landen lid van kunnen worden als ze één miljard dollar betalen. Hij vertelde trots dat de organisatie – die hij zelf had opgericht – hém had gevraagd om voorzitter te worden. “I was very honored when they asked me to do it.” Hij klonk oprecht vereerd.
Ook somde hij acht oorlogen op die hij naar eigen zeggen had beëindigd. Twee daarvan hadden nooit plaatsgevonden, maar hij bleef het herhalen. Acht oorlogen. De dag dat hij vrede bracht, was volgens hem “een grote dag voor de wereld.” Hij had zelfs conflicten opgelost waarvan hij niet eens wist dat ze bestonden.
Confabulatie noemen geriaters dat. Het geheugen vult gaten op met verzinsels en gelooft ze zelf ook. Zo beweerde Trump ooit dat zijn oom college had gegeven aan de Unabomber. Het verhaal kon onmogelijk kloppen. Trumps oom overleed in 1985 terwijl de Unabomber pas in 1996 werd gepakt. Ze zaten bovendien op verschillende universiteiten.
Tijdens een andere toespraak had hij het ineens over Hannibal Lecter. “The late, great Hannibal Lecter,” noemde Trump hem. Hij sprak over een fictieve seriemoordenaar alsof het een oude mentor was die hem ooit had geïnspireerd.
Maar in Trumps hoofd is het allemaal waar. Hij liegt niet eens meer, zoals media beweren. Dat is het verontrustende. Zijn brein verzint een werkelijkheid en hij trekt daar dan in, als een kind voor wie een kartonnen doos een ruimteschip is.
Dus stuurde Trump een brief naar de Noorse premier. Hij was boos dat hij de Nobelprijs voor de Vrede niet had gekregen. Daarom, schreef hij, voelde hij zich niet langer verplicht om “puur aan vrede te denken.” Een man van negenenzeventig met de logica van een peuter: als jij niet aardig bent, krijg je een klap van mijn schepje.
En om hem heen zwermen honderden mensen met diploma’s en titels. Ministers die tegen hem aan schurken. Adviseurs die hun gezicht in de plooi houden. Mark Rutte die glimlacht als hij wordt geroepen. Allemaal mensen die beter weten, maar buigen als knipmessen, omdat die ene oppermachtige man het zo wil.
